رنگ چیست ؟

همان گونه که   در مقاله آموزش کار با چوب و رزین اپوکسی مختصرآ توضیح داده شده است . بشر مدتهای مدیدی علی رغم مشاهده رنگهای مختلف در پیرامون خود ،و استفاده از رنگ در نقاشی روی دیوار غارها مانند نقاشیهای مصر باستان ،ماهیت رنگ را نمی شناخت .

فلاسفه هم معتقد بودند ، رنگ زائیده ذهن است .

 اسحاق نیوتن دانشمند انگلیسی در قرن هفدهم فرضیه ذرات نور و ماهیت نور سفید را به جهان علم معرفی کرد . او نور سفید را ترکیبی از تمام رنگهای موجود در رنگین کمان میدانست .

او با عبور نور سفید از منشور اثیات کرد رنگهای اصلی عبارتند از قرمز ، آبی و زرد میباشند  .

بقیه رنگها از ترکیب این سه رنگ بوجود می آیند . رنگهای سفید و سیاه به ترتیب باعث روشنتر و تیره تر شدن رنگها میشوند .

 

منشور تجزیه نور سفید

 

امروز آشنایی و درک مردم از منشور و تجزیه نور سفید به رنگهای اصلی و امثالهم یک مطلب ساده به شمار میرود .

در صورتیکه بشر از زمان پیدایش در احاطه رنگها بوده است .و همواره بدنبال شناخت و درک ماهیت رنگ بوده . ولی قرنها گذشت و سئوالات بی پاسخ بشر افزایش می یافت .

مذاهب و فلاسفه هم چیزی برای عرضه نداشتند ، حتی به ابهامات و سئوالات نیز با اظهارات غیر علمی می افزودند .

 

رنگین کمان

 

 یشر شاهد اتفاقات مختلفی در ارتباط با رنگ و نور بود ، رنگین کمان برایش معمای لاینحلی شده بود . برای قاشق سالمی که درون لیوان آب شکسته به نظر میرسید ، و اتفاقات بیشمار دیگر ، پاسخی نداشت .

ولی علم ثابت کرد ، ورود نور از هوا به داخل آب ، یا از هوا به شیشه جهتش عوض می شود . این پدیده را شکست یا انکسار نور نامیدند .

نیمه دوم قرن هفدهم (۱۶۶۶ میلادی) ، نیوتن انگلیسی با افروختن مشعلی در این تاریکخانه ، روشنی بخش تمام زوایای تاریک شد . و دریچه ایی روبه روی علوم گشود ، و انقلاب علمی جدیدی قله دیگری از دانش بشری را فتح کرد .

نیوتن اثبات کرد ، نور خورشید سفید رنگ است .

او از روزنه کوچکی نور خورشید را وارد اطاق تاریکی کرد ، و در مسیرش یک منشور شیشه ایی قرار داد. آنچه در دیوار مقابل مشاهده شد ، یک نقطه نورانی متشکل از سه رنگ قرمز ، آبی و زرد بود .

نیوتن بدینوسیله اثبات کرد :

  • نور سفید در عبور از منشور شکسته میشود ، که همان پدیده انکسار است .
  • نور خورشید سفید رنگ است و میتوان با ترکیب تمام رنگهای اصلی آنرا بدست آورد .
  • سه رنگ قرمز ، آبی و زرد رنگهای اصلی هستند .

 

 

سه رنگ اصلی

 

 

برای کسب اطلاعات بیشتر نسبت به منشور نیوتن روی عبارت زیر کلیک کنید

 

منشور نیوتن

رنگهای ترکیب ثانویه :

 

از ترکیب سه رنگ اصلی رنگهای دیگری بدست میآید . این مرحله را ترکیب ثانویه مینامند ، ورنگهای بدست آمده عبارتند از :

  • نارنجی از ترکیب قرمز با زرد .
  • بنفش از ترکیب قرمز با آبی .
  • سبز از ترکیب آبی با زرد .
  • ترکیب سه رنگ اصلی

رنگهای سفید و سیاه :

رنگ سفید و سیاه به ترتیب در ترکیب با هر رنگی موجب ساخت نوع روشن تر و یا تیره تر آن رنگ میشوند .

در ضمن در این ترکیب یک طیف رنگی متناسب با مقادیر ترکیب بوجود میآید ، که خود یک رنگ خاص است و در جدول رنگها جایگاه دارند . مانند :

  • زرشکی از ترکیب قرمز با سیاه .
  • صورتی از ترکیب قرمز با سفید .

رنگهای ترکیب ثالثیه :

محصول ترکیب ثانویه رنگها ، اگر با یکدیگر ترکیب شوند ، این مرحله را ترکیب ثالثیه مینامند . که تهیه سایر رنگها از این مرحله بدست میآیند . که برخی از آنها عبارتند از :

 

  • خردلی از ترکیب نارنجی با زرد .
  • کرمی از ترکیب زرد با صورتی .
  • فیروزه ایی از ترکیب ابی با سفید و کمی زرد .
  • قهوه ایی از ترکیب زرد با آبی و کمی قرمز .
  • رنگهای ترکیبی

ماده اولیه تمام رنگها :

با ماهیت رنگها آشنا شدیم . هم اکنون به پردازیم به چگونگی تهیه و ساخت ماده رنگی .

بشر دانش ماهیت رنگ را حدود چهار قرن پیش بدست آورد . ولی کاربرد رنگ را بیش از بیست هزار سال (با اکتشافات جدید این قدمت به بیشتر از هفتاد هزار سال افزایش یافته ) است که میداند.

 

در واقع رنگدانه را شناخت و پی برد برخی مواد دارای عنصری هستند ، که به تدریج رنگدانه نام گرفت .

 

نقاشی روی غارها گواه این مطلب است . اجداد انسان با استفاده از مواد معدنی رنگی ، زغال ، آب توت ، میوه و گیاهان رنگدار و امثالهم که به سهولت در اطرافش یافت میشد . روی دیوار غارها نقوشی از خود و حیوانات رسم میکرد .

بدینگونه نقاشی کردن و استفاده از رنگ را آغاز کرد . 

 

نقاشی رنگی غارنشینان

پودرهای رنگی (پیگمنتها) :

منابع مواد رنگی در حقبقت سنگهای معدنی حاوی رنگدانه میباشند .

این سنگها تبدیل به پودر گشته و در آب یا سیال دیگری ترکیب و برای پوشش محافظتی یا زیبایی ظاهر اشیا و دیوارها بکار میرفته است .

شیره درختان که در واقع رزینهای طبیعی را تشکیل میدهند . بعلت چسبندگی با یک پودر رنگی مخلوط و در آببندی و پوشش ضد آب در قابقها و وسایل دیگر استفاده می شده است .

 

برای اولین بار در سال ۱۸۶۵ میلادی شخصی بنام فلین ، رنگی بر پایه آب میسازد ، و انرا ثبت اختراع میکند . 

 

او در رنگ اختراعی خود ، علاوه بر آب از اکسید روی ،هیدروکسید پتاسیم ، رزین طبیعی (صمغ درخت)، شیر و روغن بذر کتان نیز استفاده کرده بود . بدین صورت صنعت رنگ پایه گذاری شد .

 

انواع رنگها :

با پیشرفت تکنولوژی و گستره وسیع کاربرد رنگها ما با تنوع عظیمی در صنعت رنگ مواجه هستیم .

لذا برای آشنایی و شناخت بهتر ، لازم است ، به نقاط مشترک رنگها توجه کنیم . مهمترین  آنها رنگدانه (پیگمنت) است .

 

همانگونه که توضیح دادیم ، پودرهای معدنی طبیعی و پودرهای صنعتی ، پس از آسیاب بشکل پودر میکرونیزه تولید میشوند .

این پودرها ذرات جامدی هستند ،که با یک سیال مخلوط و درون آن معلق میشوند . ولی ریزی فوق العاده دانه بندی این پودرها باعث میشه تشخیص فیزیکی آنها غیر ممکن باشد . و آنچه مشاهده میشود یک مایع رنگی نرم و یکنواخت است . 

انواع رنگدانه (پیگمنتها)و منابع آنها :

  با شناختی که تا کنون نسبت به موضوع رنگ پیدا کردیم . مهمترین رنگدانه ها آنهایی هستند که سه رنگ اصلی و رنگهای سیاه و سفید را میسازند .

 

  • رنگ قرمز ، انسان از گذشته منبع عمده این رنگ را که به وفور یافت میشود را می شناخته و بکار می برده . و آن ترکیبات آهن است . که میتوان از اکسید لیمونیت و اکسید هماتیت نام برد . البته سولفید روی و لیتوپن هم منابع دیگری برای رنگ قرمز میباشد . همچنین سرنج هم برنگ قرمز است ، ولی فاقد کیفیت لازم بوده و فقط برای پوشش ضد زنگ و خوردگی بکار میرود .
  • پودر رنگ قرمز

 

  • رنگ زرد ، پیگمنت زرد را از کرومات روی و کرومات سرب بدست می آورند .

 

 

  • پودر رنگ زرد

 

  • رنگ آبی ، مهمترین رنگدانه آبی پروس و آبی نیلی (لاجورد) میباشد . لاجورد نوع مرغوب پیگمنت آبی است ، که از حرارت کائولین ، کربنات سدیم ، گوگرد و زغال سنگ در شرایط خلآ ساخته میشود .

 

  • پودر رنگ آبی

 

  • رنگ سفید ، این رنگ نیز از زمانهای گذشته مور استفاده انسان بوده است . و آن سفید آب میباشد . البته علی رغم اینکه پوشش دهی بسیار خوبی دارد ، ولی به مرور در مقابل رطوبت هوا تیره میشود . برای رفع این مشکل پراکسید هیدروژن به آن اضافه میشود . پیگمنتهای دیگر رنگ سفید ، اکسید روی و دی اکسید تیتان است . پودر دی اکسید تیتان مرغوب ترین پیگمنت سفید میباشد .

 

  • پودر رنگ سفید

 

  • رنگ سیاه ، قدیمی ترین رنگی که بشر شناخته و بکار برده رنگ سیاه بوده است . بسیاری از نقاشیهای روی غارها با زغال به رنگ سیاه ترسیم شده . منابع عمده تهیه پیگمنتهای مرغوب این رنگ از کک (تقطیر زغال ستگ) بدست میآید . البته دوده چراغ و زغال استخوان نیز در تهیه رنگ سیاه و مرکب کاربرد فراوان دارد .

 

  • پودر رنگ سیاه

مایع رنگ چیست :

برای بسیاری این سئوال وجود دارد که اگر ماده اصلی رنگها پودر و جامد است . چگونه رنگها مایع میشوند . این نکته بسیار مهم است ، و مختصری توضیح لازم میباشد .

مخلوط پودر رنگی با آب به ظاهر یک مایع رنگیست . البته در رابطه با مایعات خوراکی رنگی نظیر شربتهای فاقد شکر و امثالهم درست است . ولی اگر چنین مخلوطی را به روی سطحی بمالیم ،  به سرعت آب تبخیر و پودر خشک شده نیز با یک تکان  یا وزش باد به کلی ناپدید میشود .

پس نیاز به مایع مناسب داریم . لذا یکی دیگر از  نقاط مشترک  رنگها ،مایع سیال حامل رنگدانه است .

در گذشته آب قند ، عسل ، صمغ و برخی روغنهای گیاهی بعنوان سیال حامل بکار میرفتند که از چسبندگی هم برخوردار بودند . با پیشرفت تکنولوژی تنوع زیادی در این رابطه روی داده که مهمترین دسته بندی آنها عبارتند از : مشتقات روغنی و رزیتی است . البته آب هم یکی از دسته ها میباشد که با روشهای خاص صنعتی قابل انجام است .. این دسته بندی به ترتیب با عبارات زیر نامیده میشوند .

  • رنگهای پایه روغن .
  • رنگهای پایه حلال .
  • رنگهای پایه الکل .
  • رنگهای پایه رزین .
  • رنگهای پایه آب .

رنگهای سازگار با رزین اپوکسی :

مطالب مهمی در رابطه با رنگ ارائه گردید . قطعآ مطالب بسیاری وجود دارد ، که خارج از محدوده فعالیت ماست .و از توضیح آنها گذشتیم . نظیر رنگهای پایه روغنی که از تنوع و اهمیت بسیار زیادی برخوردارند . ولی تحت هیچ عنوان در کار با رزین بکار برده نمیشوند .

لذا می پردازیم بهرنگهایی که با رزین اپوکسی سازگاری  دارند .

 

رنگهای پایه رزینی بعد از کشف و شناخت رزینها بخصوص رزین اپوکسی و رزین اکریلیک انقلابی در صتایع رنگ ایجاد کرد ند .

این رنگها با ویژگیهایی که دارند ، موجب پیدایش صنایع جدید و مشاغل زیادی گردیدند .

 

در این رنگها رزین اپوکسی ورزین اکرلیک فقط نقش سیال حامل رنگدانه یا پیگمنت را به عهده دارند .

 

اصطلاح رنگهای سازگار با رزین اپوکسی ، در واقع مربوط به روشهای فراوری پیگمنتها میباشد . که به توضیح انواع آن می پردازیم .

 

رزین اکریلیک و کاربردش در رنگها :

رزین اکریلیک بدلیل نقش خاصی که در تکنیک فلویدآرت  دارند . لازم است شناخت بیشتری نسبت به آن داشته باشیم .

نقش بسزایی که کشف رزین ها در صنعت رنگ پیدا کردند .بخش انکار ناپذیری از آن مرهون کشف و شناخت رزین اکریلیک میباشد .

 

این رزین در سال ۱۹۲۸ میلادی در تحقیقات آزمایشگاهی شناخته شد . و در سال ۱۹۳۳ بنام  تجاری پلگسی گلاس (شیشه پلگسی) وارد بازار جهانی گردید .

 

رزین اکریلیک به سرعت جای خود را در اغلب صنایع باز کرد . اللخصوص صنعت رنگ .

 

ویژگی این رزین نسبت به رزین پلی استر و اپوکسی در این نکته است که آنها ترموست هستند و بعد از مصرف خشک و جامد شده ولی بزگشت پذیر نیستند . ولی رزین اکریلیک ترموپلاستیک است و با حرارت به حالت اولیه برگشته و مجدد قابل استفاده میباشد  .

 

جامد این رزین کاملا شفاف است و با آن شیشه های غیر سیلیسی (شیشه های معمولی) ساخته میشود .بجز مقاومت شیشه در مقابل خش و سائیدگی که بالا تر است . تمام خصایص شیشه و بسیاری خصلت های منحصر بفرد دیگر ویژگیهای آنرا تشکیل میدهد .

 صفحات ساخته شده از این رزین بگونه ایی در کنار هم با حرارت قرار میگیرند . که ذرزی مشاهده نمیشود .

با بهره گیری از این خصلت ، صفحات بسیار عریض و طویل با آن ساخته میشود . در ضمن مقاومت آن در مقابل فشار و تنشهای مکانیکی فوق العاده بوده ، بطوریکه دیواره شفاف آکواریومهای عظیم با نعمت وجود آن ساخته میشوند.

 

 

آکواریوم بزرگ دبی

 

آکواریوم دبی از رزین اکریلیک ساخته شده است . برای اطلاعات بیشتر روی عبارت زیر کیلیک کنید .

جنس آکواریم های عظیم

 

و اما تآثیر آن در صنعت رنگ ، رنگ ساخته شده با رزین اکریلیک دارای مقاومت ،درخشندگی و سرعت خشک شدن بالایی هستند . و اولین بار در رنگهای اتومبیل بکار رفت .پایه آب و پایه حلال آن ساخته شد و روز به روز به کاربردهایش افزوده گردید.  سپس وارد عرصه رنگهای ساختمانی شد . و بنام رنگ پلاستیک محلول در آب بازار مصرف را فتح کرد . بر خلاف رنگهای روغنی قدیمی که مدت زمان قابل توجهی صرف خشک شدنشان می شود . این رنگها سریع خشک و قابلیت چند لایه پشت سر هم را دارند . سرعت رنگ آمیزی ساختمانها را افزایش و بسیاری مزایای دیگر . با این مقدمه می پردازیم به رنگهای سازگار با رزین اپوکسی .

 

رنگهای خمیری اکریلیک پایه آب :

پیگمنتهای رنگهای مختلف در یک مایع امولسیونی که از ترکیب رزین اکریلیک با آب ساخته شده اند ، وارد و رنگ اکریلیک پایه آب تولید میشود . با توجه به ساختار رزینها ، ترکیب آنها با آب یک واکنش خاص و حساس شیمیایی میباشد . به همین دلیل نوعی از رزینهای خانواده اکریلیک ، در راکتورهای خاص و با روشهای ویژه با آب ترکیب شده و یک مایع امولسیونی شیری رنگ تولید میگردد . این امولسیون سیال حامل رنگدانه میشود ، و رنگ خمیری اکریلیک پایه آب را میسازند .

این نوع از رنگها در تکنیک فلویدآرت اکریلیکی کاربرد دارند . اغلب بعد از خشک شدن با رزین اپوکسی پوشش داده میشوند

رنگهای خمیری ساخته شد از رزین اکریلیک پایه حلال رنگهایی هستند که با رزین اپوکسی ترکیب و در مواردی که نیاز به ترانسپرنت بودن نیست بکار میروند .

توجه :

رنگهای خمیری اکریلیک پایه آب به هیچ عنوان با رزین اپوکسی ترکیب نمیشوند .

 

رنگ اکریلیک خمیری پایه آب 

 

رنگهای خمیری پایه آب (مادر رنگ) ، پیگمنتهای رنگهای مختلف  به روش خاص در صنایع شیمیایی مربوطه ، با آب ترکیب ودر محیطی عاری از هرگونه رزین و حلالی یک خمیر نرم و یکنواختی تولید میشود . این خمیرها قابلیت ترکیب با رزینها و روغنها را دارد . در ضمن نام تجاری آن مادر رنگ است .

 

مادر رنگ(خمیر رنگ پایه آب)

 

رنگهای پودری ، پیگمنتهای رنگهای مختلف مستقیمآ وارد رزین اپوکسی شده ، و مورد استفاده واقع میگردند . فقط باید دقت شود ذرات گلوله ایی تشکیل نشود . پیشنهاد میشود قبل از ترکیب رزین اپوکسی با هاردنر ، پودر در هاردنر اضافه و خوب به هم زده شود . زمانیکه به یک سیال رنگی یکنواخت و فاقد ذرات معلق قابل روئیت رسید ، رزین اپوکسی را وارد واکنش کنید .

ترکیب پودر رنگی با رزین اپوکسی

 

رنگهای چوهری ، پیگمنتهای رنگهای مختلف در یک پروسه خاص شیمیایی ، با رزین اکرلیک پایه الکل ترکیب و رقیق میشود . این محصول رنگ جوهری نامیده میشود . برای تولید قطعات شفاف و ترانسپرنت رنگی ترکیب آن با رزین اپوکسی انجام می گیرد .

 

رنگ جوهری

 

رنگهای خمیری، جوهری و پودری در تکنیک فلویدآرت کاربرد فراوان دارند که در مقالات مربوطه به آنها پرداخته ایم .

1
دیدگاه بگذارید

avatar
  Subscribe  
newest oldest most voted
Notify of
trackback
فهرست